Sevgili Gide,

Size Vergers’i gönderdiğimden bir gün önce, Cahrles Du Bos’un bir mektubundan döndüğünüzü öğrendim. Benim çalışmam, uzun aylar boyunca, temiz olmak gerekçesiyle kimsenin odası olmamaya direnen o odalardan biriyle yetinmeye kalmışken, siz kimbilir neler algıladınız, yaptınız, çektiniz ve atlattınız (iyileşmeye doğru bir yol bulmama izin verecek). “ çok acılı” olmak mutluluğum bile yoktu; uzun süredir gizemli bir çıkmazın sıkıntısından kurtulamıyorum: kurtulabilmem için, ya geri dönmem, ya da önümüzdeki evlerin bir kaçını yıkmaları gerekirdi. İki çözüm de aynı güçlükte.

Ama şu an bütün bunlar, Verges’le ilgili olarak bana söylediğiniz onaylayıcı sözlerle unutulmuş durumda. Bu sözlerin değeri benim için ölçüsüzdür. Bu küçük kitap elinize bir çiçeğin ağılığını veriyorsa... (bunun anlamı, yere düşünce, ayırdına varılıyor, demektir), gerçekliği onu yazarken duyduğum kıvancın gerekliliğidir. Ama ben mi yazdım onu? Mutlu raslantım, bütün bunları algılayabilmem, bu cana değip sunulan sözün gençliğini benimseyebilecek denli genç olmamdı. Gerçekten, sevgili Gide, bu tansık dile karşı gösterdiğim etken esnekliğin beni nice gencelttiğini, düşünemezsiniz. Dilediğimce ve kendi iç yasama göre kullandığım her söz, bana ilk doğuşun tanımsız gönencini bağışladı. Bu, gerçek bir çalışmaya hiç benzemediyse de, böyle bir çalışmanın bütün buluşlarını içerdi. Günün birinde doğru dürüst bir kitap olacağından bile pek kuşkuluydum o zaman, oysa bunun gerçekleştiğini şimdi bana küçük yeşil ciltten çok, sizin gösterdiğiniz yakın ilgi kanıtlıyor, sizin ve Valéry’nin ve bana öyle geliyor, bu kitabı çıkardım diye beni bağışlasalardı bile yüce gönüllülüklerini göstermiş olacak öbür bazı sevgili Fransız dostların yakın ilgisi!

Belki birkaç Rus dost dışında, bu Valisya ürününü benim Almanca yapıtlarımla sizin gibi karşılaştırabilecek durumda az kişi çıkar. Ve siz Kongo’da, Goethe’nin diliyle uğraşma gücünü buldunuz kendinizde! Olağanüstü bir şey bu!

Bu yaz belki yeniden görüşebileceğimiz, sözüne inanmama izin verin; size Vergers’in yerini göğünü gösterebilmek beni son kerte sevindirecektir. Belki burada bulunamayacağım zamanları da size bildirmekte gecikmeyeceğim. Gelecek hafta Thurn ve Taxis Kontesiyle buluşmak üzere Ragaz’a gideceğim; aşağı yukarı iki hafta onun yanında kalacağımı düşünüyorum. Ondan sonra, ağustosun ikinci yarısında Lausanne’ daki başka dostlarla buluşmak üzere yola çıkacağım. Ama oradan sizi karşılamak için Muzot’uma geri dönmekten kolay bir iş olamaz!

Size olan eski ve içten duygudaşlığıma inanın, sevgili dostum.
 

Rilke