|
İnternet yaşamın tüm boyutlarını devrimsel
ölçüde değiştirmeye başlamıştır. Zaman ve mekanın önemi ile,
sınırların etkisi giderek azalmış, buna karşılık bireyin önemi
artmıştır. Bu gelişmeler, kimsenin planlamadığı yeni olanaklar,
tehditler ve sorunlar ortaya çıkartmıştır. Yeni bir yaşam biçimi;
çalışma alışkanlıkları, kurallar, düzenlemeler ve etik değerler
bunlardan başlıcalarıdır.
İnternetin temsil ettiği felsefeye
uygun olarak, bazı düzenlemelerin aceleye getirilmeden, ilgili tüm
birimlerin katılımı ile saydam süreçler ile oluşturulması esastır.
Oluşan sorunların çözümünde sivil oluşumların ortaya çıkarak, "self-regulasyon"
yani kendini düzenleme çabaları öne çıkmalıdır. İnternet Kurulu,
Türkiye İnternetinin tüm parçalarını bünyesinde taşıyan yarı sivil bir
oluşum olarak, bu tür düzenlemeler için platform olmayı
hedeflemektedir. İnternet Kurulu Türkiye İnternetinin ortak akılda
buluşması, oluşan ortak akılın hayata geçmesinde bir katalizör olmaya
çalışmaktadır.
Bu bağlamda özelde İnternet
haberciliği, genelde İçerik üretiminde bazı etik sorunlar
gündemimizdedir. İnternet ülkemizde habercilik sektörünü de doğrudan
etkilemiş, mesleğini özgürce icra etmek isteyen gazeteciler için
önemli bir alternatif oluşturmaya başlamıştır. Sayıları her geçen gün
artan sadece internetde varolan haber sitelerinin, haber portallarının,
sektörel haberciliğin, halkın çok yönlü bilgilendirilmesi ve kamu
oyunun serbestce oluşumu açısından çok önemli bir görev ve işlevleri
olduğuna inancımız tamdır. Ancak, yerleşik gazetecilik mesleğinde
olduğu gibi internet gazeteciliği ve yayıncılığın da evrensel normlar
olarak benimsenen meslek ilkelerine titizlikle uymaları beklenirken,
uygulamada aksinin yaşandığı da üzülerek tespit edilmiştir. Özellikle
asla kabul edilemeyecek bir emek gaspı olan, başka gazete yahut
internet sitelerine ait haberlerin kaynak gösterilmeksizin özel haber
gibi yayınlanması, özel fotoğraf ve çizgilerin izinsiz kullanılması,
internet ortamının `sınırsız özgürlük alanı olduğu' gibi yanlış bir
anlayışla, internet gazetelerinde kişisel düşmanlıkların açıkça
sergilendiği dedikodu yahut metinlere yer verilmesi, web
sayfalarındaki sayaçlar üzerinde etkili bir takım ara programlar
kullanılarak ziyaretçi sayılarını olduğundan fazla gösterme yoluyla
reklam verenlerin aldatılması gibi hem gazeteciliğin hem de internet
ortamının etik kurallarına aykırı davranışlar ve buna bağlı olarak
gelişen şikayetler kurulumuza da ulaşmıştır. Sözkonusu durum; yerleşik
medyanın halen yaşamakta olduğu sıkıntılarını geleceğin medyası olan
internete de taşımakta, internetin sağladığı olanakları mesleki etik
ilkelerle bütünleştirerek halkı bilgilendirmek arzusu içindeki
gazetecilerin özverili çabalarını da baltalamaktadır. Benzeri
durumların diğer internet yayıncılığında da gözlemlenmektedir.
Bu nedenle; İnternet Kurulu haber
sitesi yöneticilerine ve internet yayıncılarına gazeteciliğin evrensel
kurallarının ve fikri mülkiyete ilişkin temel kuralların internet
ortamı için de geçerli olduğunun hatırlatılmasına, ayrıca Kurulumuz
bünyesi içinde Etik Komisyonu oluşturularak gazetecilik meslek
örgütleriyle ve ilgili diğer oluşumlarla elbirliği yaparak mevcut etik
problemlere karşı çözümler ve önlemlerin araştırılmasına karar
vermiştir. |